Subjuntivo
Teraźniejsze, przeszłe i przyszłe formy hiszpańskiego trybu łączącego.
Presente de subjuntivo
Presente de Subjuntivo pojawia się, gdy mówiący nie ogranicza się do stwierdzenia faktu, lecz:
- wyraża uczucia, pragnienie, nadzieję, wątpliwość lub ocenę — przedstawia sytuację przez pryzmat własnego nastawienia;
- mówi o czymś nieustalonym, jeszcze niezrealizowanym albo być może nieistniejącym.
Formę tę często spotkasz po que w zdaniu podrzędnym, ale sam spójnik jej nie wymusza. Po twierdzeniach i przekonaniach, takich jak creo que czy es obvio que, zwykle występuje Indicativo. Subjuntivo może też opisywać znany fakt, jeżeli zdanie wyraża reakcję lub ocenę.
Presente de Subjuntivo odnosi się zarówno do teraźniejszości, jak i przyszłości. Polski nie ma jednej odpowiadającej mu formy: zależnie od konstrukcji używa trybu oznajmującego, czasu przyszłego, żeby, oby, bezokolicznika albo innego wyrażenia modalnego.
Przykłady
Quiero que vengas conmigo
Chcę, żebyś poszedł/poszła ze mną
Przyjście nie jest stwierdzonym faktem, lecz treścią pragnienia mówiącego.
Es triste que vivan tan lejos
To smutne, że mieszkają tak daleko
Ich miejsce zamieszkania jest faktem, ale mówiący wyraża wobec niego osobistą ocenę.
¡Que te vaya bien!
Oby dobrze ci się wiodło!
To częste pożegnanie wyrażające życzenie.
Es posible que llueva mañana
Możliwe, że jutro będzie padać
Mówiący nie jest pewien przyszłego zdarzenia.
Me acostaré cuando se ponga el sol
Położę się spać, kiedy zajdzie słońce
Zachód słońca jest oczekiwany, ale z perspektywy mówiącego jeszcze nie nastąpił.
Te lo explico para que lo entiendas
Wyjaśnię ci to, żebyś zrozumiał/zrozumiała
Konstrukcja para que wprowadza cel, którego realizacja nie jest jeszcze faktem.
Busco un profesor que hable japonés
Szukam nauczyciela, który mówi po japońsku
Nie wiadomo, czy taka osoba istnieje; przy konkretnym znanym nauczycielu hiszpański użyłby habla w Indicativo.
Imperfecto de subjuntivo (-ra)
Pretérito Imperfecto de Subjuntivo wyraża uczucia, pragnienia, nadzieje, wątpliwości i oceny osadzone w przeszłości, a także wyobrażone sytuacje dotyczące przeszłości lub teraźniejszości.
W przeciwieństwie do Presente de Subjuntivo może pojawić się w zdaniu podrzędnym opisującym zdarzenie, które rzeczywiście zaszło. O wyborze nie decyduje więc sama nierzeczywistość, lecz także zależność zdania i konstrukcja nadrzędna.
Istnieją dwa warianty końcówek: -ra i -se. Wariant -ra jest zdecydowanie częstszy i to jego używaj domyślnie; wariant -se pozostaje poprawny.
Przykłady
Si tuviera dinero, viajaría por el mundo
Gdybym miał/miała pieniądze, podróżowałbym/podróżowałabym po świecie
To nierzeczywista sytuacja teraźniejsza; wyobrażony skutek viajaría ma formę Condicional Simple.
Me miró como si no me conociera
Spojrzał/spojrzała na mnie, jakby mnie nie znał/nie znała
Konstrukcja como si przedstawia hipotetyczne porównanie odnoszące się do przeszłej sytuacji.
Quería que vinieras a mi fiesta
Chciałem/chciałam, żebyś przyszedł/przyszła na moją imprezę
Pragnienie zostało wyrażone w przeszłości i dotyczyło działania drugiej osoby.
Ojalá estuvieras aquí
Obyś tu był/była
To życzenie dotyczące teraźniejszości, sprzeczne z rzeczywistą sytuacją.
Hicieron que esperáramos una hora
Kazali/kazały nam czekać przez godzinę
Zdanie opisuje rzeczywiste godzinne oczekiwanie, ale hiszpańska konstrukcja hacer que wymaga w zdaniu podrzędnym Subjuntivo.
Futuro de subjuntivo
Rzadkie lub historyczne
Futuro de Subjuntivo jest niemal nieużywaną formą, która dawniej wyrażała niepewność dotyczącą przyszłych zdarzeń. We współczesnym hiszpańskim jej funkcje przejęło głównie Presente de Subjuntivo.
Formę można jeszcze spotkać w literaturze, przysłowiach, utrwalonych zwrotach i języku prawnym. W codziennej komunikacji traktuj ją jako formę do rozpoznawania i skup się na Presente de Subjuntivo.
Przykłady
Adonde fueres, haz lo que vieres
Gdziekolwiek pójdziesz, postępuj tak jak miejscowi
To tradycyjne przysłowie; współcześnie powiedzielibyśmy Adonde vayas, haz lo que veas z Presente de Subjuntivo.
El que fuere encontrado culpable será castigado
Osoba uznana za winną zostanie ukarana
To skrajnie formalny styl prawny; w codziennym hiszpańskim byłoby El que sea encontrado culpable z Presente de Subjuntivo.
