Tiempos progresivos
Konstrukcje opisujące czynności trwające w najważniejszych czasach.
Presente progresivo
Konstrukcja estar + gerundio w Presente de Indicativo opisuje czynność trwającą właśnie w chwili mówienia. Używa się jej, gdy ważne jest podkreślenie aktualnego przebiegu czynności; w innych sytuacjach wystarcza zwykłe Presente de Indicativo.
Polski najczęściej używa zwykłego czasownika niedokonanego, czasem ze słowem właśnie lub teraz. Nie twórz osobnego polskiego czasu ciągłego. Hiszpańska konstrukcja nie służy też do wyrażania przyszłych planów; zamiast niej użyj prostego Presente de Indicativo, na przykład llegamos mañana.
Przykłady
Estoy estudiando para el examen
Właśnie uczę się do egzaminu
Czynność trwa dokładnie w chwili mówienia.
¿Qué estás haciendo?
Co teraz robisz?
Pytanie skupia uwagę na aktualnie wykonywanej czynności.
Mi hermana está cocinando la cena
Moja siostra właśnie gotuje kolację
Czynność siostry trwa w chwili mówienia.
Pretérito indefinido progresivo
Konstrukcja estar + gerundio w Pretérito Indefinido opisuje czynność trwającą przez zamknięty okres w przeszłości. Pokazuje czynność w toku, a zarazem ujmuje cały przedział jako zakończony.
Zwykłe Pretérito Indefinido mówi, co się wydarzyło; ta konstrukcja kieruje uwagę na aktywność w toku. W odróżnieniu od estaba haciendo z Pretérito Imperfecto obejmuje jednak początek, przebieg i koniec ograniczonego okresu.
Polski zwykle używa czasownika niedokonanego z określeniem zamkniętego czasu, na przykład przez cały dzień.
Przykłady
Estuve trabajando todo el día
Pracowałem/pracowałam przez cały dzień
Praca trwała przez wskazany okres, który jest już zakończony.
Estuvieron hablando por horas ayer
Rozmawiali/rozmawiały wczoraj przez wiele godzin
Rozmowa trwała długo, ale mieściła się w zakończonym przedziale czasu.
Anoche a las diez, él estuvo estudiando
Wczoraj wieczorem o dziesiątej uczył się
Wskazano konkretny, zamknięty odcinek przeszłości, a él rozstrzyga rodzaj męski.
Pretérito imperfecto progresivo
Konstrukcja estar + gerundio w Pretérito Imperfecto przedstawia czynność trwającą w określonej chwili przeszłości. Pokazuje czynność w toku i często tworzy tło dla zdarzenia, które ją przerywa lub się na nią nakłada.
Zwykłe Pretérito Imperfecto może pokazać szersze, bardziej statyczne tło, natomiast estar + gerundio skupia uwagę na samej czynności w toku. Od konstrukcji z Pretérito Indefinido różni się otwartym punktem widzenia: nie wskazuje, kiedy czynność się zaczęła ani zakończyła.
Polski zwykle oddaje tę perspektywę prostym czasownikiem niedokonanym i kontekstem, a nie osobną formą ciągłą.
Przykłady
Estaba cortando las verduras cuando llegaste
Kroiłem/kroiłam warzywa, kiedy przyszedłeś/przyszłaś
Uwaga skupia się na czynności w toku, przerwanej przez przyjście drugiej osoby; zwykłe Cocinaba cuando llegaste tworzyłoby szersze tło.
Estaban cruzando la calle cuando empezó a llover
Przechodzili/przechodziły przez ulicę, kiedy zaczęło padać
Deszcz zaczął padać, kiedy przechodzili/przechodziły przez ulicę.
Ella estaba escribiendo su nombre cuando sonó la alarma
Zapisywała swoje imię, kiedy włączył się alarm
Konkretna czynność kobiety została przerwana w trakcie wykonywania.
Condicional (Pospretérito) progresivo
Konstrukcja estar + gerundio w Condicional Simple opisuje czynność, która trwałaby w innych okolicznościach. Skupia uwagę na hipotetycznym przebiegu w chwili obecnej albo w innym wskazanym momencie.
Może również służyć do uprzejmego pytania, czym ktoś może się teraz zajmować. Polski zwykle oddaje te znaczenia zwykłą formą z by, czasem ze słowami już, teraz lub w tej chwili; nie potrzebuje osobnego czasu ciągłego.
Przykłady
Estaríamos comiendo si la comida ya estuviera lista
Już byśmy jedli/jadły, gdyby jedzenie było gotowe
Osoby nadal czekają, ale w innych warunkach byłyby już w trakcie posiłku.
¿Qué estarías haciendo en este momento si no trabajaras?
Co robiłbyś/robiłabyś teraz, gdybyś nie pracował/pracowała?
Pytanie zachęca do wyobrażenia sobie alternatywnej czynności trwającej w tej chwili.
¿Estarías viendo algo?
Oglądasz może coś?
Takie pytanie może uprzejmie sprawdzić, czy zmiana kanału komuś nie przeszkodzi.
Futuro progresivo
Konstrukcja estar + gerundio w Futuro Simple opisuje czynność, która będzie trwała w określonym momencie w przyszłości. Podkreśla przebieg lub czas trwania, a nie tylko sam fakt przyszłego zdarzenia.
Polski najczęściej używa niedokonanego czasu przyszłego, w razie potrzeby ze słowami wtedy, właśnie albo wskazaniem godziny. Konstrukcja może też łagodzić pytania o czyjeś plany, ponieważ nie brzmi jak żądanie zobowiązania.
Przykłady
Mañana a las ocho, estaré trabajando
Jutro o ósmej będę pracować
O wskazanej godzinie czynność będzie w toku.
Cuando llegues, estaremos cenando
Kiedy przyjdziesz, będziemy właśnie jeść kolację
Kolacja będzie już trwała, gdy nastąpi drugie zdarzenie.
¿Qué estarás haciendo este fin de semana?
Co będziesz robić w ten weekend?
To uprzejme pytanie o czynności planowane na pewien okres.
